बानगंगा नदी  हिन्दी देवनागरी में पढ़ें।

ramagadh men banagnga ke tat par vairant ke prachin khndaharon ki sthiti hai, jo mahattvapoorn hai. lok kathaon ke anusar yahan ek samay prachin varanasi basi thi. sabase pahale vairant ke khndaharon ki janch padatal e.si.el. karlaeel 2 ne ki. vairant ki sthiti gnga ke dakshin men saidapur se dakshin-poorv men aur varanasi ke uttar-poorv men qarib 16 mil aur gajipur ke dakshin-pashchim qarib 12 mil hai. vairant ke khndahar banagnga ke bartulakar dakshin-poorvi kinare par hain.

is bat ka bhi koee praman nahin hai ki prachin kal men barah shakha ke siva gnga ki koee doosari dhara thi. lekin is bat ka praman hai ki gnga ki dhara prachin kal men doosari hi tarah se bahati thi. paragana katehar men kaith ke pas ki chachariyon se aisa lagata hai ki inhin knkarile kararon ki vajah se nadi ek samay dakshin ki or ghoom jati thi. gnga ki is prachin dhara ke bahav ka pata hamen banagnga se milata hai jo barasat men bhar jati hai. banagnga tanda se shuroo hokar dakshin ki or chh: mil tak mahuvari ki or jati hai, phir poorv ki or rasoolapur tak, ant men uttar men ramagadh ko par karati huee vah hasanapur (saiyadapur ke samane) tak jati hai. gnga ki dhar ka yah rukh jis samay tha gnga ki vartaman dhara men us samay gomati bahati thi jo gnga men saiyadapur ke pas mil jati thi. kaithi aur tanda ke bich men knkarile karare ko gnga ne kab toda isaka pata yahan ki zamin ki banavat se lagata hai. is sthan par nadi ka pat doosari jagahon ki upeksha jahan nadi ne apana pat nahin badala hai, bahut kam chauda hai. isase yah bat spasht ho jati hai ki kisi samay yah kisi badi nadi ka pat tha. is mat ki pushti vairant ki lok kathaon se bhi hoti hai. janashruti yah hai ki shantanu ne banagnga ko kashiraj ki kanya ke svaynvar ke avasar par prithvi phodakar nikala. us samay kashiraj ki rajadhani ramagadh thi. agar kisi samay rajaprasad ramagadh men tha to vah gnga par raha hoga aur is tarah is lok katha ke adhar par bhi yah kaha ja sakata hai ki ek samay gnga ramagadh se hokar bahati thi.


panne ki pragati avastha
adhar
prarambhik
madhyamik
poornata
shodh

tika tippani aur sndarbh

snbndhit lekh

varnamala kramanusar lekh khoj

a   a    i    ee    u    oo    e    ai    o   au    an    k   kh    g    gh    n    ch    chh    j    jh    n    t    th    d   dh    n    t    th    d    dh    n    p    ph    b    bh    m    y    r    l    v    sh    sh    s    h    ksh    tr    gy    ri    ri    aau    shr   aah